WAARDERING VAN AANDELEN UITGELEGD: WAAROM PRIJS ≠ WAARDE

Wat is aandelenwaardering?

Aandelenwaardering is het analytische proces om de intrinsieke waarde van de aandelen van een bedrijf te bepalen. Beleggers en analisten gebruiken deze waardering om te beoordelen of een aandeel een eerlijke prijs heeft ten opzichte van de werkelijke financiële prestaties en het groeipotentieel. In tegenstelling tot de marktprijs, die reageert op vraag en aanbod, is intrinsieke waarde gebaseerd op fundamentele factoren zoals winst, omzet, kasstromen en risicofactoren.

Er zijn twee belangrijke denkrichtingen voor de waardering van aandelen: absolute waardering en relatieve waardering.

• Absolute waardering richt zich op de intrinsieke waarde van een bedrijf door toekomstige kasstromen te schatten en deze te verdisconteren naar de huidige waarde met behulp van modellen zoals de Discounted Cash Flow (DCF)-methode.
• Relatieve waardering vergelijkt een bedrijf daarentegen met vergelijkbare concurrenten met behulp van waarderingsmultiples zoals de koers-winstverhouding (k/w), de koers-boekwaardeverhouding (k/b) en de EV/EBITDA.

Waardering dient als kompas voor beleggers. Het helpt bij het identificeren van verkeerd geprijsde aandelen – aandelen die onder of boven hun intrinsieke waarde worden verhandeld – en stuurt portefeuillebeslissingen die gericht zijn op winst op de lange termijn. Deze aanpak is een kenmerk van waardebeleggen, toegepast door legendarische beleggers zoals Benjamin Graham en Warren Buffett.

Waarom intrinsieke waarde belangrijk is

De essentie van aandelenwaardering is het onderscheid maken tussen wat een aandeel waard is en wat het kost. Koersen kunnen grillig zijn; ze kunnen fluctueren op basis van nieuws, sentiment, speculatie of macro-economische gebeurtenissen die weinig te maken hebben met de fundamenten van een bedrijf. Intrinsieke waarde biedt een maatstaf voor stabiliteit en context voor weloverwogen besluitvorming.

Zo kan een succesvol technologieaandeel bijvoorbeeld tegen een aanzienlijke premie worden verhandeld vanwege het enthousiasme van beleggers, maar de winst ervan kan een dergelijke waardering niet ondersteunen. Omgekeerd kan een minder glamoureus maar financieel gezond nutsbedrijf ondergewaardeerd zijn door een gebrek aan interesse van beleggers. Waardering identificeert deze discrepanties en presenteert dienovereenkomstig investeringsmogelijkheden.

De belangrijkste input in waarderingsmodellen

De waardering van aandelen is afhankelijk van een aantal inputs die kunnen variëren, afhankelijk van het gebruikte model. Het DCF-model vereist bijvoorbeeld:

• Geprojecteerde toekomstige kasstromen (meestal over 5-10 jaar)
• Discontovoet (meestal een gewogen gemiddelde kapitaalkosten)
• Eindwaarde (om kasstromen na de projectieperiode vast te leggen)

Relatieve waardering kan het volgende omvatten:

• Analyse van vergelijkbare bedrijven
• Gemiddelde sectormultiples
• Groeipercentages en risicobeoordelingen

Elke benadering heeft zijn sterke en zwakke punten. Absolute modellen bieden mogelijk precisie, maar zijn sterk afhankelijk van prognoses. Relatieve modellen zijn eenvoudiger, maar lopen het risico fundamentele verschillen tussen bedrijven over het hoofd te zien. Een robuuste waardering zou idealiter elementen van beide methoden moeten bevatten.

Prijs versus waarde: een cruciaal onderscheid

Het idee "prijs is wat je betaalt, waarde is wat je krijgt", zoals verwoord door Warren Buffett, benadrukt de kloof tussen de marktprijs van een aandeel en de intrinsieke waarde ervan. Hoewel ze in de dagelijkse omgang vaak door elkaar worden gebruikt, vertegenwoordigen de twee fundamenteel verschillende concepten in de beleggingswereld.

Prijs is het huidige genoteerde bedrag waartegen een aandeel op een beurs wordt verhandeld. Deze wordt in realtime bepaald door de continue interactie tussen kopers en verkopers. Waarde vertegenwoordigt een alomvattende schatting van wat een aandeel werkelijk waard is op basis van economische, financiële en kwalitatieve factoren.

Waarom prijzen afwijken van waarde

Prijzen fluctueren als gevolg van een reeks factoren die weinig te maken hebben met fundamentele factoren. Deze omvatten:

• Marktsentiment: Emotionele reacties op marktnieuws of winstrapporten leiden vaak tot scherpe koersschommelingen.
• Speculatie: Kortetermijnstrategieën kunnen aandelenkoersen opdrijven of doen dalen, ongeacht de waardering.
• Liquiditeit: Aandelen waarin weinig wordt verhandeld, kunnen grote koersschommelingen vertonen, zelfs bij bescheiden volumes.
• Macro-economische variabelen: Rentetarieven, inflatie en geopolitieke gebeurtenissen kunnen de koersen in verschillende sectoren beïnvloeden zonder de fundamentele factoren op de lange termijn wezenlijk te veranderen.

Een dergelijke dynamiek verklaart waarom aandelen langdurig overgewaardeerd of ondergewaardeerd kunnen blijven. Tijdens de dotcomzeepbel bijvoorbeeld werden veel internetbedrijven tegen hoge prijzen verhandeld, ondanks negatieve kasstromen of onhoudbare bedrijfsmodellen. Aandelen in volwassen bedrijven zoals industriële bedrijven of infrastructuuraanbieders worden daarentegen vaak ondergewaardeerd, ondanks stabiele inkomsten en winsten.

De rol van gedragsfinanciën

Gedragseconomie legt de psychologische tendensen bloot die beleggers ertoe aanzetten activa verkeerd te waarderen. Deze omvatten:

• Kuddementaliteit: De massa volgen leidt vaak tot duur kopen en goedkoop verkopen.
• Verankering: Vasthouden aan willekeurige prijsniveaus als maatstaf voor waarde, zelfs wanneer fundamentele factoren veranderen.
• Confirmation bias: Het zoeken naar informatie die bestaande overtuigingen ondersteunt, terwijl tegenbewijs wordt genegeerd.

Dergelijke vertekeningen dragen bij aan inefficiënte markten waar prijzen vatbaar zijn voor overdreven prijsbewegingen, vaak losgekoppeld van de intrinsieke waarde. Hoewel marktefficiëntie veronderstelt dat alle beschikbare informatie is ingeprijsd, bewijzen gebeurtenissen in de praktijk het tegendeel. Rationele waardering biedt daarom een ​​bescherming tegen emotioneel of speculatief handelsgedrag.

Relevantie voor de beleggingsstrategie

Inzicht in het prijs-waardeverschil is essentieel voor langetermijnbeleggers. Het stelt hen in staat om ondergewaardeerde aandelen met sterke fundamenten te kopen en te wachten tot de markt zich uiteindelijk herstelt. Dit principe van de "veiligheidsmarge" is vooral nuttig tijdens volatiele marktperiodes of economische neergangen, omdat het zowel bescherming tegen koersdalingen als opwaarts potentieel biedt.

Niet alle prijsafwijkingen zijn kansen; sommige kunnen reële risico's weerspiegelen, zoals dalende winsten of managementproblemen. Gedisciplineerde waardering helpt om echte koopjes te onderscheiden van waardevalkuilen.

Waardering in de praktijk

Het toepassen van aandelenwaardering in de praktijk vereist meer dan alleen theoretische kennis. Beleggers moeten begrijpen hoe ze onderzoek moeten doen, financiële overzichten moeten interpreteren en het juiste model moeten toepassen, gegeven de context en doelstellingen. Zo speelt waardering praktisch een rol bij het nemen van investeringsbeslissingen.

Een bedrijf analyseren met behulp van contante kasstromen

Stel dat een belegger een stabiel productiebedrijf met consistente kasstromen evalueert. Met behulp van het DCF-model kan hij de kasstromen voor de komende tien jaar voorspellen en deze verdisconteren met een passende rente. Als de contante waarde van die kasstromen een waarde van £ 80 per aandeel oplevert en het bedrijf tegen £ 60 wordt verhandeld, duidt dit op een potentiële kans.

Maar zo eenvoudig is het zelden. Prognoseveronderstellingen – groeipercentages, operationele marges en disconteringspercentages – hebben een grote invloed op de uiteindelijke waarde. Kleine aanpassingen kunnen leiden tot grote verschillen in de resultaten, wat het subjectieve karakter van waarderingsmodellen onderstreept. Gevoeligheidsanalyse wordt daarom vaak toegepast om resultaten onder verschillende scenario's te testen.

Multiples gebruiken voor vergelijking met vergelijkbare bedrijven

Beleggers die een snelgroeiend softwarebedrijf willen benchmarken, baseren zich mogelijk op relatieve waardering. Ze onderzoeken vergelijkbare bedrijven in de sector en passen gemiddelde waarderingsratio's toe. Als de gemiddelde koers-winstverhouding van vergelijkbare bedrijven 30x de winst bedraagt ​​en het over te nemen bedrijf tegen 20x de winst handelt met vergelijkbare groeicijfers, kan deze divergentie wijzen op een verkeerde prijsstelling. Omgekeerd kan een veel hogere multiple wijzen op oververhitting en opgeblazen verwachtingen.

Voordelen van relatieve waardering:

• Sneller te implementeren
• Nuttig in sectoren met veel benchmarks
• Weerspiegelt sectorspecifiek beleggerssentiment

Nadelen:

• Negeert de individuele financiële gezondheid
• Makkelijk vertekend door uitschieters of eenmalige gebeurtenissen
• Ga uit van vergelijkbaarheid tussen verschillende bedrijfsmodellen

Waardering per beleggingsstijl

Verschillende typen beleggers passen waardering op unieke wijze toe:

• Waardebeleggers zoeken naar ondergewaardeerde aandelen die onder de intrinsieke waarde worden verhandeld en richten zich op waardestijging op de lange termijn.
• Groeipebeleggers betalen vaak premies voor toekomstige vooruitzichten, terwijl ze tegelijkertijd de waarderingen beoordelen om te voorkomen dat ze te veel betalen.
• Inkomensbeleggers geven mogelijk voorrang aan dividendrendement en duurzaamheid boven vermogensgroei, en nemen waardering mee in de rendementsanalyse.

In alle strategieën blijft een robuuste waardering essentieel voor gedisciplineerd beleggen. Het beschermt tegen emotionele beslissingen, helpt bij het efficiënt alloceren van kapitaal en verbetert uiteindelijk de kans op betere resultaten op de lange termijn.

Veelvoorkomende valkuilen bij waardering

Fouten bij de waardering van aandelen komen vaak voort uit:

• Te optimistische prognoses
• Het negeren van macro-economische invloeden
• Het negeren van concurrentiedynamiek of verschuivingen in de sector
• Te veel vertrouwen op één enkele maatstaf of model

Een evenwichtige en gediversifieerde waarderingsaanpak – die kwantitatieve nauwkeurigheid combineert met kwalitatief inzicht – is essentieel om deze uitdagingen het hoofd te bieden.

Tot slot

Aandelenwaardering is zowel wetenschap als kunst. Hoewel financiële modellen structuur bieden, bepalen ervaring en oordeelsvermogen vaak de nauwkeurigheid. Door prijs van waarde te onderscheiden, krijgen beleggers duidelijkheid, verminderen ze risico's en stemmen ze hun beslissingen af ​​op vermogensopbouw op de lange termijn. Ongeacht de marktruis is waardering de hoeksteen van een gezonde beleggingsstrategie.