RISK-ON/RISK-OFF: FX-IMPLICATIES UITGELEGD

Wat is een risk-on/risk-off-regime?

De financiële markten schommelen vaak tussen twee verschillende sentimentdynamieken, die algemeen bekend staan ​​als "risk-on" en "risk-off"-regimes. Deze termen beschrijven veranderingen in de risicobereidheid van beleggers, die een aanzienlijke invloed hebben op activaklassen wereldwijd, met name valutamarkten. Inzicht in deze regimes helpt zowel institutionele als particuliere beleggers te anticiperen op korte- tot middellangetermijnschommelingen in de waarde van valuta's.

Risk-on beschrijft een marktomgeving waarin beleggers een sterke risicobereidheid tonen. Vertrouwen in economische groei, een stabiele geopolitieke dynamiek en een dovish monetair beleid liggen doorgaans aan de basis van dit regime. In deze periodes stromen kapitaalstromen naar activa met een hoger rendement of activa uit opkomende markten, grondstoffen, aandelen en risicovollere valuta's zoals de Australische dollar (AUD), Nieuw-Zeelandse dollar (NZD) en Zuid-Afrikaanse rand (ZAR).

Risicomijdende omgevingen weerspiegelen een terugtrekking uit risico, vaak veroorzaakt door angst voor wereldwijde economische neergang, geopolitieke conflicten, pandemiedreigingen of restrictief monetair beleid. In dergelijke situaties geven beleggers prioriteit aan kapitaalbehoud en verschuiven ze hun portefeuilles vaak naar veilige havens, waaronder goud, Amerikaanse staatsobligaties en zogenaamde "veilige havenvaluta's" zoals de Amerikaanse dollar (USD), Japanse yen (JPY) en Zwitserse frank (CHF).

Deze binaire sentimentverschuiving heeft invloed op de portefeuilleallocatie over activaklassen, maar de invloed ervan op valutamarkten is bijzonder uitgesproken vanwege het wereldwijde karakter van valuta's en hun gevoeligheid voor kapitaalstromen. De frequentie en intensiteit van deze verschuivingen kunnen de volatiliteit aanjagen en handelsmogelijkheden voor valutadeelnemers bepalen.

Deze regimes zijn niet altijd eenduidig ​​en kunnen naast elkaar bestaan ​​of snel veranderen, afhankelijk van nieuwsstromen, beslissingen van centrale banken of macro-economische gegevens. Het is daarom essentieel dat deelnemers sentimentindicatoren en positioneringstrends nauwlettend in de gaten houden.

Veelvoorkomende risico-indicatoren zijn:

• Volatiliteitsindices (bijv. de VIX-index)
• Kredietspreads op obligatiemarkten
• Grondstoffenprijzen zoals olie of koper
• Belangrijke aandelenindices en correlatietrends

Kortom, inzicht in de dynamiek van risicobereidheid biedt een kernkader voor het interpreteren van bredere marktverschuivingen en het daarop afstemmen van valutastrategieën.

FX-prestaties in risicovolle omgevingen

Tijdens risicovolle periodes zorgt de honger naar hogere rendementen ervoor dat beleggers rendement en groeivooruitzichten nastreven, wat direct van invloed is op de wisselkoersdynamiek. Valuta's die gekoppeld zijn aan grondstoffenexport, sterke economische groei of hoge rentetarieven profiteren hier doorgaans van.

Valuta's zoals de Australische dollar (AUD), Nieuw-Zeelandse dollar (NZD) en Canadese dollar (CAD) winnen vaak aan kracht. Deze worden "grondstoffenvaluta's" genoemd vanwege de afhankelijkheid van hun economieën van de export van mineralen en landbouwproducten. Wanneer beleggers meer vertrouwen krijgen in de wereldwijde economische vooruitzichten, stijgt de vraag naar grondstoffen, wat deze valuta's ondersteunt via een positieve terugkoppeling van handel en kapitaalinvesteringen.

Valuta's van opkomende markten (EM), zoals de Braziliaanse real (BRL), de Zuid-Afrikaanse rand (ZAR) en de Mexicaanse peso (MXN), presteren ook goed in risicovolle situaties. Deze bieden hogere rendementen en zien, wanneer het wereldwijde risicosentiment verbetert, een sterke instroom, omdat handelaren proberen te profiteren van renteverschillen (carry trades) en economische groei.

De Amerikaanse dollar (USD) heeft de neiging te verzwakken in deze fasen, vooral ten opzichte van valuta's met een hoge bèta, als gevolg van een verminderde vraag naar veiligheid. De euro (EUR) kan ook winst boeken als het vertrouwen in het herstel van de eurozone samenvalt met een bredere risicobereidheid. De winsten van de JPY en CHF zijn echter vaak beperkt of negatief, omdat hun aantrekkingskracht als veilige haven afneemt in optimistische tijden.

Het is essentieel om onderscheid te maken tussen cyclische meewind en structurele factoren in risicovolle periodes. Als de Amerikaanse Federal Reserve bijvoorbeeld een soepel monetair beleid handhaaft in combinatie met wereldwijd optimisme, kan de dollar te maken krijgen met gecombineerde neerwaartse krachten. Omgekeerd, als economische divergentie de Amerikaanse groei bevordert terwijl andere economieën moeite hebben met herstellen, zou de dollar ondanks het heersende risicovol sentiment toch winst kunnen boeken.

Belangrijke valutathema's tijdens risicovol:

• Toenemende populariteit van carry trades door een grotere interesse in renteverschillen
• Sterkte in grondstoffengerelateerde valuta's en valuta's van opkomende markten
• Uitgesproken correlatie tussen aandelenmarkten en procyclische valuta's
• Zwakke vraag naar traditionele veilige opties zoals USD, JPY en CHF

Handelaren en beleggers die een risicovol thema volgen, moeten de aandelenstromen, grondstoffenprijzen en renteverwachtingen in de gaten houden. Deze beïnvloeden welke landen en valuta's kapitaal aantrekken, waardoor het rendementspotentieel van procyclische valutastrategieën wordt vergroot.

Veilige havens in risicomijdende markten

In risicomijdende markten verschuift het marktsentiment snel van rendementszoekend gedrag naar kapitaalbehoud. Deze wending heeft een grote impact op de valutamarkt, waarbij valutavoorkeuren worden herschikt ten gunste van traditioneel defensieve posities.

De Amerikaanse dollar (USD) profiteert hier vaak het meest van. Als wereldwijde reservevaluta, ondersteund door de grote liquiditeit en de wereldwijde dominantie van de Amerikaanse kapitaalmarkten, stijgt de dollar in tijden van stress. Beleggers verkopen risicovolle activa en repatriëren fondsen in dollars, vooral bij het afbouwen van schulden of het afdekken van posities. Daarnaast kunnen centrale banken hun dollarreserves verhogen als onderdeel van noodplannen, waardoor de dollar sterker wordt.

De Japanse yen (JPY) vertoont vraag naar veilige havens vanwege Japans aanzienlijke netto externe crediteurenstatus. Tijdens crises repatriëren Japanse beleggers vaak inkomsten uit het buitenland, wat de yen ondersteunt. De valuta profiteert ook van aanhoudend lage rentes, aangezien de kosten voor het afbouwen van carry trades betekenen dat wereldwijde beleggers JPY-posities moeten terugkopen die aanvankelijk werden verkocht tijdens periodes van risicobereidheid.

De Zwitserse frank (CHF) presteert ook sterk in periodes van risicobereidheid. Gesteund door de sterke politieke neutraliteit van Zwitserland, de robuuste financiën en het gebrek aan zorgen over de staatsschuld, wordt de frank door wereldwijde macro-economische beleggers gezien als een stabiliserende valuta. De Zwitserse Nationale Bank kan soms ingrijpen om waardestijging te beperken, wat marktdeelnemers nauwlettend volgen.

Omgekeerd lijden valuta's van opkomende markten met een hoger rendement het meest. Liquiditeitsbeperkingen, volatiele kapitaalstromen en stijgende risicopremies leiden vaak tot verkopen in valuta's zoals de Turkse lira (TRY), Argentijnse peso (ARS) of Zuid-Afrikaanse rand (ZAR). Grondstoffenvaluta's (AUD, CAD) dalen over het algemeen ook, tenzij de onderliggende grondstoffensectoren de klap opvangen.

Kenmerken van veiligehavenstromen in de valutamarkt:

• Neiging om valuta's uit landen met een overschot op de lopende rekening te bevoordelen
• Snelle afbouw van carry trades, waardoor financieringsvaluta's zoals de Japanse yen of Zwitserse frank worden gestimuleerd
• Voorkeur voor valutamarkten met een lage bèta en volatiliteitsprofielen met een lage rente

De mate van risicoaversie kan worden gemeten aan de hand van indicatoren zoals de CBOE Volatility Index (VIX), credit default swap spreads of de rente op staatsobligaties. Deze fungeren als visuele signalen voor het realtime hedgingsentiment en informeren handelaren over de vraag of ze moeten overstappen op veiligehavenstrategieën.

Kortom, het beheren van een valutaportefeuille in een risicomijdend klimaat vereist een snelle rotatie naar defensieve valuta's, gedisciplineerd blootstellingsbeheer en een scherp oog voor correlatieverschuivingen tussen macro-economische instrumenten. Inzicht in hoe en wanneer veilige havens aan populariteit winnen, is essentieel bij het beperken van koersdalingen tijdens marktturbulentie.